In het kort: 

• Vleesgigant JBS – verantwoordelijk voor grootschalige ontbossing in het Amazonewoud – wil voor 5 miljard dollar uitbreiden naar Zuidoost-Azië. 
• Dit vormt een directe bedreiging voor kwetsbare ecosystemen en de rechten van Inheemse gemeenschappen in Indonesië. 
• Greenpeace Nederland onderneemt juridische stappen tegen JBS om deze uitbreiding te stoppen. Sluit je aan en teken de petitie!

Wanneer je denkt aan de klimaatcrisis, denk je waarschijnlijk aan rokende fabriekspijpen of vervuilende vliegtuigen. Maar een van de grootste aanjagers van klimaatverandering is geen oliebedrijf – het is een wereldwijde vlees dynastie.

JBS is de grootste vleesverwerker ter wereld. Het bedrijf slacht dagelijks tienduizenden runderen en varkens, en miljoenen kippen. Volgens onderzoek van Greenpeace Nordic stoot JBS daardoor meer van het sterke broeikasgas methaan uit dan de fossiele giganten Shell en ExxonMobil samen. 

Jarenlang is JBS in verband gebracht met illegale ontbossing in de Amazone, wrede arbeidsomstandigheden en het schenden van de rechten van Inheemse volkeren. Nu staat het bedrijf aan de vooravond van de grootste uitbreiding in de geschiedenis van de vleessector, en richt het de pijlen op megaprojecten in Zuidoost-Azië en Afrika. 

Een spoor van vernieling: van Brazilië tot Australië

JBS is niet alleen machtig in Zuid-Amerika, maar bezit ook de grootste vleesverwerkers van Australië. Uit onderzoek van de Australian Conservation Foundation blijkt dat de Australische veeteelt de afgelopen jaren meer bos heeft doen verdwijnen dan de palmolie-industrie in Indonesië.

Unieke bossen worden platgewalst voor weidegronden voor vee. Hierdoor verdwijnt het leefgebied van wilde dieren zoals de koala, en spoelt modder naar het kwetsbare Great Barrier Reef. Ongeveer twee derde van in Australië geproduceerd rundvlees wordt vervolgens geëxporteerd en het overgrote deel gaat naar fastfoodketens in Azië. Als je in Zuid Korea een burger besteld is de kans groot dat daar het leefgebied van een koala voor tegen de vlakte is gegaan. 

De miljoenendeal in Indonesië

Nu wil JBS dit vernietigende model uitbreiden naar Zuidoost-Azië. Via een nieuwe deal met Danantara, het staatsbeleggingsfonds van Indonesië, wil JBS 5 miljard dollar aan investeringen binnen slepen. Sappig detail: de overkoepelende holdingmaatschappij van deze deal staat geregistreerd in Nederland, waar JBS sinds 2025 haar hoofdkwartier heeft gevestigd. 

Maar waarom wil een staatsfonds juist nu miljarden pompen in industriële veehouderij?

Dit heeft te maken met het omstreden Food and Energy Estate-programma van de Indonesische overheid. In regio’s zoals Zuid-Papoea worden miljoenen hectaren Inheems land bedreigd door megaprojecten voor suikerriet, palmolie en vee.

Een rapport van Greenpeace Indonesië laat zien dat het kappen van regenwoud voor de geplande plantages in Zuid-Papoea net zo veel CO₂ uitstoot als een heel jaar rijden met 48 miljoen auto’s. Bovendien vergroot deze massale ontbossing de kans op ernstige droogte, bosbranden en overstromingen.

Hoewel officiële documenten JBS niet expliciet noemen als directe partner in het Papoea-project, roept de timing ernstige vragen op. Danantara ziet toe op belangrijke staatsbedrijven die betrokken zijn bij het Food and Energy Estate-programma, en de nieuwe joint venture van JBS heeft als doel om de productie van verschillende vlees en visproducten te financieren en om uit te breiden via overnames en nieuwe investeringen in de regio. Deze investeringen richten zich naar verluidt aanvankelijk op Indonesië en omvatten waarschijnlijk rundvlees, pluimvee en mogelijk aquacultuur (vis). Hoewel Indonesische politici hebben aangegeven dat de overheid zal stoppen met het kappen van bossen voor rijstvelden – met dank aan het moedige verzet van de lokale bevolking – hebben ze direct verduidelijkt dat ze niet kunnen bevestigen dat alle projecten in de food estates ook daadwerkelijk stopgezet zullen worden.

Kiki Taufik, hoofd van de Bos-campagne van Greenpeace Indonesië:

“Papoea is geen woestenij of een grondbank voor de industrie. De bossen zijn het thuis van Inheemse volkeren, een bron van voedsel en water, en het fundament van de toekomst. “Er bestaat niet zoiets als duurzame ontwikkeling die ten koste gaat van bossen en Inheemse rechten.”

Inheemse gemeenschappen in Papoea bieden moedig verzet tegen ontbossing op hun land. Hun strijd is te zien in de indrukwekkende documentaire Pesta Babi (Pig Feast), mede geproduceerd door Greenpeace Indonesië, die in heel Indonesië miljoenen keren bekeken werd ondanks pogingen van de Indonesische autoriteiten om vertoningen te verhinderen.

Wat is wél de oplossing? Echte voedselzekerheid

Grote landbouwbedrijven beweren dat industriële landbouw nodig is om de wereld te voeden. Maar onderzoek van onafhankelijke experts toont het tegendeel aan: industriële landbouw maakt ons voedselsysteem juist kwetsbaarder. Een paar giga bedrijven krijgen de controle, terwijl hun winst boven mens en natuur wordt gesteld.

Dit terwijl wereldwijde conglomeraten, zoals JBS, juist kwetsbaarheid creëren. Dit doen zij onder andere door te zorgen voor:

• Systeemfragiliteit: Een voedselsysteem dat gecontroleerd wordt door slechts een klein handjevol wereldwijde bedrijven raakt snel verstoord door handelsconflicten, tekorten aan kunstmest, klimaatrampen en marktspeculatie. We zien dit nu gebeuren met Trumps handelsoorlogen, extreme hittegolven en de oorlog van de VS en Israël tegen Iran, wat scherpe prijsstijgingen veroorzaakt en landen kwetsbaar maakt voor plotselinge tekorten.
• Winstgedreven prioriteiten: Agro giganten zijn verplicht om de winst voor aandeelhouders op de korte termijn te maximaliseren. Ze bestaan niet om menselijke voeding, eerlijke verdeling of duurzaam landbeheer te bevorderen. Integendeel: Ze hebben een perverse prikkel om kostbare ecosystemen plat te walsen voor de productie van vlees, veevoer, ultra-bewerkt voedsel en brandstof, waarbij bedrijfswinsten boven de gezondheid van mens en planeet worden gesteld. En het wordt nog erger: de industrie verdient miljarden aan schaarste en ontregeling.

Echte voedselzekerheid ontstaat wanneer we samenwerken met de natuur en investeren in kleinschalige, duurzame landbouw. Dat betekent: 

• Ruimte voor natuur: Duurzame landbouw gebruikt minder grond, waardoor bossen kunnen herstellen.
• Natuurlijke bescherming: Bomen op boerderijen bieden schaduw tegen extreme hitte en houden water vast in tijden van droogte.
• Gezonde bodem: Diepe wortelsystemen beschermen de grond tegen erosie en verkleinen het risico op overstromingen.
• Eerlijke kansen: Inheemse leiders en lokale boeren krijgen de regie terug over hun eigen land en voedselvoorziening.

Boeren, inheemse leiders en lokale gemeenschappen over de hele wereld voeren dit cruciale werk ter plaatse al uit, en plukken daar de vruchten van. Deze belangrijke ontwikkelingen worden echter ondermijnd door de snelle uitbreiding van industriële agrobedrijven. Overheden zouden boeren die natuurvriendelijke landbouw beoefenen moeten ondersteunen, in plaats van miljarden te steken in de vernietigende vee- en agro industrie.

Kom in actie: we dagen JBS voor de rechter

We staan op een cruciaal keerpunt. Laten we toe dat ’s werelds grootste vleesbedrijf de bossen en het land van Inheemse groepen in Zuidoost-Azië verwoest, of kiezen we voor veerkrachtige, door gemeenschappen geleide voedselsystemen?

In Papoea bieden Inheemse gemeenschappen ter plaatse al krachtig verzet, daarbij bijgestaan door Greenpeace Indonesië. Maar wij kunnen hen wel degelijk versterken. Greenpeace Nederland onderneemt juridische stappen tegen JBS om hun agressieve uitbreidingsplannen aan te vechten – die zouden leiden tot meer ontbossing, uitstoot en mensenrechtenschendingen – nog voordat de bulldozers de bosbodem bereiken. 

Eis jij samen met ons een groene toekomst?

Sluit je aan bij de beweging People vs. Big Ag. Teken onze petitie en steun de rechtszaak tegen JBS!

Steun de stappen tegen JBS

Wij kunnen en willen niet toekijken hoe JBS verwoestende plannen vanuit Nederland uitrolt. Greenpeace bereidt zich daarom voor op een juridische strijd.

Steun de strijd

Dit artikel is een aangepaste versie van een artikel dat eerder op de website van Greenpeace International verscheen, door Amanda Larson. Amanda Larsson is Global Project Lead voor Big Ag bij Greenpeace Aotearoa

The post Verwoester van het Amazoneregenwoud breidt uit naar Zuidoost-Azië – zo stoppen we dit appeared first on Greenpeace Nederland.